1

Hồi nhỏ, tôi nuôi một con rắn. Theo lẽ thường, rắn là loài không có tình cảm, cũng không nhận chủ.

Nhưng con rắn của tôi lại hơi đặc biệt, nó có thể giúp tôi trông dưa.

Nhà tôi có 200 mẫu ruộng dưa hấu, từ khi tôi bắt đầu nhớ được mọi chuyện là đã thấy mình ngồi trông dưa trong ruộng rồi.

Khi còn nhỏ, bố bế tôi đi xem dưa; lớn hơn chút, bố dựng cho tôi một cái lều nhỏ ở phía nam ruộng để trông dưa.

Bố trông ở phía bắc, còn tôi trông ở phía nam.

Những quả dưa tròn lăn lóc, giấu mình dưới lớp lá xanh mướt. Hai trăm mẫu đất trải dài từ nam đến bắc, mênh mông bát ngát. Đêm hè, bố tôi không ngủ được, cứ dạo quanh ruộng dưa.

Hồi đó, tôi ngồi ở mé lều chơi, trong ruộng dưa có gì vui đâu chứ? Chỉ nhiều nhất là rắn và chuột đồng, chuột thì ăn dưa, còn rắn thì ăn chuột.

Rắn lớn, rắn bé, chuột đồng nhốn nháo khắp nơi, bên giường tôi có cả một ổ trứng rắn.

Ổ trứng có bốn quả, không biết nó xuất hiện từ lúc nào, chỉ biết khi tôi nhìn thấy thì nó đã ở đó rồi. Sau này, tôi chứng kiến con rắn đầu tiên chui ra khỏi vỏ trứng.

Tôi chọc nó một cái, nó ngơ ngác bò vào lòng bàn tay tôi, liếm liếm tay tôi.

Tôi không xem nó là con, nhưng dường như nó lại xem tôi là mẹ. Tôi cho nó uống nước thì nó uống, cho nó ăn thì nó ăn.

Tôi bỏ nó vào túi, nó cũng không chạy, cứ thế mà nuôi trong túi thôi.

Bán dưa một ngày trời, tối đến, tôi ôm rắn ngủ trong lều. Hồi nhỏ tôi hay ghen tị với mấy đứa có búp bê ôm ngủ. Lớn lên rồi mua được búp bê, tôi lại thấy hồi nhỏ mình thật oách, có thể ôm rắn ngủ.

Cuộc đời đúng là một vòng tuần hoàn, trẻ con ngưỡng mộ người lớn, người lớn lại ngưỡng mộ trẻ con.

2

Tôi nhớ lúc nhặt được con rắn là khi tôi sáu tuổi. Ban đầu bố không biết, nhưng dần dần rắn lớn lên, tay áo của tôi cũng không chứa nổi nó nữa.

Bố tôi lúc đầu tưởng đó là rắn giả, tôi quấn ở cổ tay để chơi, nhưng về sau, con rắn của tôi ăn một con gà con bố nuôi.

Rắn ăn xong cũng thôi đi, còn mang trả lại cho tôi nửa con gà, để ngay trong chăn của tôi.

Bố kéo chăn ra, cái nhìn đầu tiên là tôi, cái nhìn thứ hai là con rắn đang cuộn mình ngủ bên tôi, cái nhìn thứ ba là nửa con gà còn sót lại ở cuối giường.

Bố tôi có lẽ quá sốc, lại kéo chăn đắp cho tôi, còn dịu dàng đắp lại chăn cho tôi nữa.

Đến khi tôi tỉnh dậy, bố ung dung cầm cây chổi lên: “Đồ nhãi ranh, cho mày nuôi rắn, để mày ngày nào cũng ôm rắn ngủ, để con rắn của mày ăn mất con gà của tao. Hôm nay tao đánh chết mày…”

Tôi vừa ôm đầu chạy trốn vừa khóc lóc thảm thiết, cuối cùng bố không đuổi kịp, đành bỏ qua.

Và con rắn của tôi cũng chính thức có danh phận. Tôi là Kiều Nam, còn con rắn của tôi tên là Tiểu Bắc.

Trong những đêm hè ở ruộng dưa, con rắn nhỏ theo tôi và bố đi quanh ruộng, đuổi nhím, bắt chuột đồng.

Đến khi tôi ngủ, nó lại thuần thục bò lên giường. Là động vật máu lạnh, nó thích hơi ấm từ cơ thể tôi.

Hồi đó ngay cả quạt còn không có, tôi thích nó quấn ở cổ tay mình, vừa mát lạnh, giúp tôi hạ nhiệt.

Đôi khi, tôi còn quấn nó trên trán để ngủ cho mát.

3

Lúc tôi mười hai tuổi, con rắn của tôi sáu tuổi, tôi vào thành phố học cấp hai.

Bố vác một bao tải chăn màn giúp tôi, sau khi sắp xếp giường chiếu xong xuôi, ông bảo tôi đưa tay ra rồi mạnh tay gỡ con rắn từ cổ tay tôi ra.

Con rắn há miệng định vùng vẫy nhưng bị bố tôi đập một phát vào đầu, nó ngoan ngoãn im lặng, bị bố tôi nắm lấy bảy tấc mang đi.

Tôi thì không ngoan ngoãn như thế, rơm rớm nước mắt đi theo bố, bố bực tức véo tai tôi.

“Nhìn xem, con rắn còn thân hơn cả bố mày.”

“Nó là do con nuôi từ nhỏ mà!”

“Thế còn mày là do ai nuôi từ nhỏ hả?!”

Biết là không thể đòi lại, tôi mếu máo, lau nước mắt: “Bố, bố cho nó ăn cái gì ngon ngon vào, không thì nó quậy đấy.”

“Cút đi, đi học đi! Mày mà không học tốt, tao đem rắn nấu canh đấy.”

Tôi nghe đến “nấu canh” mà giật mình, thôi rồi, thế là tôi đành ngoan ngoãn xin tha cho con rắn.

Kỳ nghỉ đông năm nhất cấp hai, tôi đem về giấy khen hạng nhất. Bố nhìn tấm giấy khen rồi phẩy tay bảo tôi đi chơi đi.

Tôi liền đi tìm Tiểu Bắc. Năm ấy Tiểu Bắc đã bảy tuổi, là một con rắn trưởng thành khá to.

Hình dáng dài mảnh của nó quấn quanh eo tôi, đầu rắn gác lên vai tôi ngủ.

Tôi mở cổ áo khoác ra nhìn, con rắn vốn sợ lạnh, lại là mùa đông nên quấn lấy tôi không buông, tôi cũng không bận tâm.

Nhà tôi gà có chuồng gà, vịt có chuồng vịt, ngay cả cá cũng có bể.

Nhưng con rắn của tôi chẳng có gì cả, nó không phải của bố tôi, nó là của tôi, vì vậy, nó không có chuồng, nó chỉ có tôi.

Nghĩ đến đây, tôi thấy nó thật đáng thương.

Đáng thương đến nỗi tôi bắt đầu thấy đau lòng, hôm ấy tôi xin bố một con gà nhỏ để cho rắn ăn, lại bị bố đánh cho một trận.

“Nó không có chuồng? Đó là vì nó chỉ thích ngủ ở chăn mày thôi, đồ nhãi ranh, nếu mày còn dám nghĩ đến con gà của tao, tao cho cả mày và con rắn vào chuồng chó đấy!”

Chuồng chó thì nhỏ quá, vẫn là chăn tôi thoải mái hơn. Vậy nên cuối cùng, tôi cũng không tìm chuồng cho Tiểu Bắc, ngủ chung với tôi vẫn là tốt nhất.

4

Tôi nuôi con rắn rất lâu rất lâu, tối ôm ngủ, sáng ôm dậy.

Tôi rửa mặt đánh răng, con rắn cũng mon men lại “súc miệng.”

Tôi ăn cơm trưa, nó cũng nhón miếng thịt gà.

Tiểu Bắc có thể đem ra ngoài, không chạy lung tung, nhưng đến nơi đông người thì không được.

Nhất là khi tôi đi học, mỗi lần thấy tôi thu dọn sách vở, nó sẽ nhanh như chớp chui vào trong túi, nhưng cũng chẳng có ích gì, vì đến cổng trường, nó lại bị bố tôi túm cổ lôi về nhà.